Skip to content

Integriteitsschendingen

Er zijn drie niveaus van integriteitsschendingen.
Onregelmatigheden. Bij onregelmatigheden gaat het om fouten in uitvoering, structuren, processen of procedures binnen de organisatie die zo ernstig zijn dat ze de verantwoordelijkheid van de direct leidinggevende overstijgen.
Integriteitsschendingen. Integriteitsschendingen zijn incidenten waarbij personen de normen en waarden van jouw organisatie schenden en zich dus niet houden aan de gedragscode waarin deze normen en waarden vastliggen. Het verschil met misstanden is dat bij integriteitsschendingen het maatschappelijk belang (nog) niet in het geding is, terwijl dit bij misstanden wel altijd zo is.
(Maatschappelijke) Misstanden. Deze handelingen schaden niet alleen de organisatie, maar zelfs de hele maatschappij. Er is dan minimaal sprake van één van de volgende punten: er is sprake van overtreding van de wet; er is gevaar voor de volksgezondheid; er is gevaar voor de veiligheid van personen; er is gevaar voor de aantasting van het milieu; er is gevaar voor het goed functioneren van de organisatie als gevolg van onbehoorlijk handelen of nalaten.

Vertrouwenspersoon Integriteit

Per 1 juli 2016 is de Wet Huis voor klokkenluiders van kracht voor werkgevers met meer dan 50 medewerkers. Dit houdt in dat je als werkgever een veilige meldregeling moet hebben voor vermoedens van misstanden. Ook moet je faciliteren dat een potentiële melder iemand in vertrouwen kan raadplegen. Het aanstellen van een vertrouwenspersoon Integriteit ligt dus voor de hand. Als er vermoedens zij van misstanden, zoals fraude, diefstal, corruptie en niet integer gedrag, dan moet een medewerker weten waar hij deze, in het belang van zichzelf en de organisatie, veilig kan melden.

Daarnaast is er de Europese richtlijn, die mensen die een misstand melden ‘melders’ noemt, en die hen een betere bescherming biedt in geval van een melding van een inbreuk op het recht van de Europese Unie (ofwel: Unierecht). Bijvoorbeeld op het terrein van volksgezondheid, consumentenbescherming, gegevensbescherming, overheidsopdrachten, financiële diensten, witwaspraktijken, product- en vervoersveiligheid of nucleaire veiligheid.

Een Europese richtlijn moet door alle lidstaten van de Europese Unie worden omgezet naar nationale wetgeving. Dit betekent dat de regels uit die richtlijn in Nederlandse wetgeving moeten worden vastgelegd. Daarom wordt de Nederlandse Wet Huis voor klokkenluiders gewijzigd in de ‘Wet bescherming klokkenluiders’. Deze wet had op 17 december 2021 in werking moeten treden.

Dit is echter niet het geval omdat het wetsvoorstel ter implementatie van de Europese richtlijn op dit moment nog in het Nederlandse parlement wordt behandeld. Pas nadat het wetsvoorstel door het parlement is goedgekeurd, treedt de Wet bescherming klokkenluiders in werking. Tot die tijd geldt daarom nog steeds de Wet Huis voor klokkenluiders.

Het is nog niet met zekerheid te zeggen wanneer de wet in werking zal treden. De verwachting is in het laatste kwartaal van 2022.

In sommige gevallen heeft de richtlijn na 17 december 2021 al wel directe werking. Dit houdt in dat de beschermingsmaatregelen uit de Richtlijn in sommige gevallen al wel gelden, ook al is de Wet bescherming klokkenluiders nog niet goedgekeurd. In welke gevallen dat is vindt u onder Europese richtlijn bescherming klokkenluiders.

Hier een kort filmpje met uitleg over de functie van de vertrouwenspersoon.

Kennis maken met Annemieke Wolff

Wil je meer weten over mijn werk als vertrouwenspersoon? Ik maak graag tijd voor je vrij. Mail of bel me via
06 30 75 00 30.